Gekolegoj, ek al Kopenhaga UK!

TEĴA, nia esperantista ĵurnalista rondo, kunigas 111 membrojn (el 38 landoj). Al la 96-a Universala Kongreso de Esperanto en Kopenhago jam aliĝis 38 teĵaanoj (el 25 landoj). Nia raporta-elekta membrokunveno okazos la 25-an de julio (lundan posttag-mezon). Mi atentigas ke la membroj, nepovantaj veni kongresen, povas laŭ la Statuto skribe rajtigi aliajn membrojn reprezenti ilin dum la kunveno. La tagordo enhavos raportojn de la estraranoj, elekton de novaj estraranoj, pridiskuton de onta agado, decidon pri membrokotizo, probable ankaŭ amendojn por la Statuto.

Kvin membroj partoprenis TEĴA-kunsidon

La 27an de junio – 3an de julio 2010 en la nordorienta urbo de Litovio Visaginas okazis E-aranĝo, la 46-aj Baltiaj Esperanto Tagoj. Estis anoncite, ke dum la aranĝo okazos kunveno de esperantistoj-ĵurnalistoj. TEĴA nun havas 110 membrojn en 38 landoj, tamen nur sep el ili venis al Visaginas kaj por la kunveno – nur kvin. Malgraŭ tio, la kunveno okazis.

Artikolaro pri dek gravaj Esperanto-gazetoj

En 2008 en la revuo “La Ondo de Esperanto“ aperis ĉiumonata rubriko “Nia Trezoro“. Ĉi tiu rubriko estas kleriga; ĝi celas doni al tiuj, kiuj jam senprobleme legas en Esperanto, la eblon konatiĝi kun la historio kaj kulturo de Esperanto. Dum la unua jaro en “Nia Trezoro” estis prezentitaj dek libroj, kiuj grave influis la evoluon de Esperanto lingve, socie kaj kulture. En 2009 tra la tuta jaro en ĉi tiu rubriko oni povis legi tekstojn pri dek gravaj Esperanto-gazetoj.

Kondolencoj de TEĴA

Karaj polaj geamikoj,

Tutmonda Esperantista Ĵurnalista asocio estas ŝokita pri la tragika pereo de Pola Prezidento kaj la teamo, fluginta por honorigi viktimojn de bolŝevika amasekzekutego en Katino. Ni kondolencas ĉiujn polojn kaj precipe proksimulojn de la pereintoj. Fortecon al vi ĉiuj!

Prezidanto de TEĴA Audrys Antanaitis,
redaktoro de "Litova Stelo" Vytautas Šilas

Tagĵurnalo vendita kontraŭ unu pundo

La konata brita tagĵurnalo “The Independent” estas ĵus vendita kontraŭ unu pundo sterlinga al la Ruslanda entreprenisto Aleksandr Lebedev.

“The Independent” estis fondita en 1986 kiel iom maldekstrema ĵurnalo, kaj jam en 1989 ĝi atingis la eldonkvanton 400 mil ekzempleroj. Sed poste la gazeto frontis financajn problemojn; ĝia eldonkvanto falis al cent mil ekzempleroj, kaj ĝi donas al la eldonanto “Independent News & Media” (INM) jaran malprofiton je ĉi 10 milionoj da pundoj. INM vendis sian gazeton al Lebedev kun la kondiĉo, ke li dum kvin jaroj investu al “La Sendependa” grandan sumon por modernigi kaj konkurenckapabligi ĝin.

“The Independent” estas la dua brita periodaĵo de Lebedev. En januaro 2009 li iĝis posedanto (kontraŭ la sama sumo ₤1) de la Londona “Evening Standard”, kiun li faris senpaga gazeto. Kune kun “La Sendependa” li akiris ankaŭ ties dimanĉan suplementon “Independent on Sunday”.

Aleksandr Lebedev naskiĝis 16an de decembro 1959 (la sekvan tagon post la centjariĝo de Zamenhof) en Moskvo. Post la dimplomiĝo en la Moskva Ŝtata Instituto de Internaciaj Rilatoj (tie en 1976 diplomiĝis Irina Bokova, la nuna ĝenerala direktoro de Unesko) en 1882, li laboris en la Instituto de la ekonomiko de la monda socialisma landaro, en Sovetunia ministerio pri eksteraj aferoj kaj en la eksterlanda departemento de KGB. Laborante en la Sovetunia ambasado en Londono (1987–1992) Lebedev konatiĝis kun la estonta financisto Andrej Kostin, kun kiu li en 1993 kunfondis Ruslanda Invest-Financan Kompanion. En 1995 Lebedev aĉetis la Nacian Rezervan Bankon, kiu havis komision de Gazprom por prizorgo de la ŝuldoj de Ukrainio. Dum 2003–2007 Lebedev estis ano de la Ruslanda parlamento, sed poste li draste kritikis la ŝtaton kaj la registaron, interalie, pro la nuligo de la guberniestra elektado. Nun li estas prezidanto de la direktoraro de la Nacia Rezerva Korporacio.

Kvankam pro la financa krizo la bonhavo de Lebedev falis de 3 miliardoj da dolaroj al “nur” $600 mln, li ankoraŭ restas en la 63a loko en la Ruslanda riĉul-listo de “Forbes”, ĉe kies pinto estas financisto Miĥail Proĥorov ($9,5 mlrd), investisto kaj eksguberniestro Roman Abramoviĉ ($8,5 mlrd), prezidanto de la naftokompanio “Lukoil” Vagit Alekperov ($7,8 mlrd) kaj prezidanto de la financa kompanio “Alfa” Miĥail Fridman ($6,3 mlrd).

Por sukcesigi “The Independent”, Lebedev planas dungi novan gazet-direktoron. Inter la kandidatoj de la eksoficiro de KGB estas, interalie, eksprezidanto de BBC Greg Dyke kaj populara ĵurnalisto Jeremy Paxman.

AlKo

Kunveno de TEĴA-anoj dum la kongreso BET-46

Ĵurnalistoj esperantistoj, kaptu la okazon kunveni kaj kongresi la 26-an de junio - la 4-an de julio, 2010 en Litovio, dum la tradiciaj 46-ajnBaltiaj Esperanto-Tagoj ( BET-46 )

Pro tio, ke ĉi-jare nemultaj membroj de TEĴA - Tutmonda esperantista-ĵurnalista asocio - veturos al la ĉefurbo de Kubo Havano por partopreni la 95-an Universalan Kongreson de Esperanto, neformala jarkunveno de TEĴA okazos dum la 46-aj Baltiaj Esperanto-Tagoj en urbo Visaginas situanta en nordorienta parto de Litovio - geografia centro de Europo. Oni planas labori dum du tagoj po du horojn. Krom pridiskuto de internaj aferoj de TEĴA estas antaŭvidata ĵurnalista seminario kun kelkaj altnivelaj fakaj prelegoj, eventuale kun traduko de/al litova lingvo. Ĉiu partoprenonto havos eblecon eldiri sian pozicion pri diversaj aspektoj de agado de TEĴA. Se necesos, eblos aranĝi ankaŭ pliajn renkontiĝojn en neformala medio. Antaŭvide la kunvenoj okazos la 27-an kaj 28-an de junio.

BET-46 okazos en nordorienta litovia urbo VISAGINAS (150 km norden de Vilno). Ĝi funkcios surbaze de bonege kaj moderne ekipita Profesia studcentro pri teknologioj kaj entreprenado de la urbo VISAGINAS. Loĝado de kongresanoj - en studentaj komunloĝejoj de tiu Studcentro (nur 6 € diurne) kaj laŭdezire - en urbaj hoteloj. Estos aranĝita organizita komuna manĝado (maten-manĝo, tagmanĝo, vespermanĝo – kontraŭ 7,5€ ) en studenta manĝejo.

Pli detalaj kaj pli ampleksaj informoj pri BET-46 (kotizoj, prezoj, aliaj kondiĉoj k.s.) troveblas en la retpaĝo de LitEA.

Organizantopjn de la kongreso vi povas kontakti retpoŝte: pjegorovas@takas.lt irenaa@takas.lt

Prezidanto de TEĴA
Audrys Antanaitis, audrys@ziniur.lt

Cirkulero al membroj de TEĴA

Karaj gekolegoj,

La 30-an de julio, dum la Bjalistoka UK, okazis kunveno de la ĉeestantoj TEĴA-anoj. La partoprenon registris 23 personoj ĉeeste (la kongreson partoprenis je kelkaj pli multe!) kaj unu foreste. Kelkaj ĵurnalistoj dumkunvene foriris. Grandan tempoparton de 1,5-hora kunsido okupis enmanigo de membrokartoj al la ĉeestantaj membroj kaj parolado de la estraranoj. Mi esperas, ke vi jam vizitis la retpaĝon www.tejha.org kaj tie aŭskultis la registritan kunvenon. Kritika raporto pri la kunveno aperis en la kongresa kuriero Bonhumora Zamenhofano n-ro 7 (elŝutebla en retejo de UEA). Mi transiru al faritaj decidoj, kiuj pro foresto de kvorumo, ja havis rekomendan karakteron.

1.Ĝen. sekretario de TEĴA proponis konsideri, ke de nun TEĴA ne plu estu faka organizaĵo de UEA, sed faka organizaĵo kunlaboranta kun UEA. La propono estis subtenita senvoĉdone.
2.La estraro proponis ankoraŭ ne enkonduki iun aliĝan kaj jaran membrokotizon, sed bonvenigus libervolajn monsubtenojn, kiujn eblas direkti al TEĴA konto ĉe UEA: ttmj-f (kun indiko “donaco al TEĴA”). Cetere, la nun havata mono devus sufiĉi por modera agado ankoraŭ dum du jaroj.
3.Foresta membro el Vilno s-ino A.Zalyte proponis, ke en la titolo de nia Etika kodo (kompilita laŭ germana ĵurnalista kodo) figuru siglo TEĴA, en iu punkto vortoj pri esperantista solidareco k.t.p. La kunsido (kun unu sindeteno) malaprobis ŝanĝojn en la Etika kodo.
4.La kunveno unuanime kaj sendiskute reagis al propono sendi leteron al gvidanto de Pola Radio kun intstigo plioftigi elsendojn en Esperanto (la estraro ellaboris necesan tekston kaj post kelkaj tagoj, kiam revenos al Vilno nia prezidanto, ĝi iros al Varsovio).
5.La kunveno esprimis sian pozicion pri litova Leĝo pri prevento de neplenaĝuloj kontraŭ influo de negativa informavo (pri tio legu sube):

Debatojn elvokis la propono de prezidanto A.Antanaitis kaj viveprezidanto K.Kniivila reagi al akcepto de litova Leĝo. La leĝo estas nova varianto de la leĝo akceptita en 2002. Ĝi same kiel la antaŭa celis „gardi neplenaĝulojn kontraŭ publika informado, kiu faras negativan infulon al ilia fizika, spirita kaj morala evoluo (temas, ekzemple, pri prezento de fizika aŭ morala perforto, pozitiva prezento de uzado de narkotikaĵoj, pri instigado de diskriminacio pro nacio, raso, religio aŭ seksa orientiĝo). En la nova leĝo oni pli detale reglamentis liston de negativaĵoj. Eniris ĝin informado, kiu akcesas partoprenon de neplenaĝuloj en hazardludoj, vekas ĉe ili timon aŭ teruron, uzadon de blasfemaj vortoj. Laŭ ĉi tiu leĝo al la negativa informado oni atribuis ankaŭ agitadon por intimaj samseksaj rilatoj, agitado por netradicia familio. Ĝuste la lasto indignigis gejojn, kiuj eksterlande faris la troigan bruon. Ne, ne pri demonstrado de gejeco, sed pri tio, ke troa laŭ la leĝo limigo de tio, kion oni povus konsideri teruraĵo povas en Litovio malpermesi rakontadon de Andersenaj fabeloj ... La leĝo estis akceptita de la parlamento (67 voĉoj por, 3 kontraŭ, 4 sindetenoj) kaj ekvalidos ekde la 1-a de januaro 2010. Post veno al Svedio kaj tiea “atako” de ĵurnalistoj, la nova prezidentino promesis fondi komisionon, kiu proponu al la parlamento pli bone pripensitan tekston de la leĝo. A.Antanaitis kaj K.Kniivila, argumentante, ke la nova leĝo limigas liberon de informado proponis rezolucion, laŭ kiu TEĴA bonvenigu la decidon de Litova Prezidentino pri la komisiono. Estraranoj Alerksandro Korĵenkov kaj Vytaŭtas Ŝilas proponis entute rifuzi la reagon. Por la bonveniga reago estis 11 kunsidantoj, kontraŭ 8.
TEĴA en la momento de la kunsido havis 110, nun 111 membrojn. Sekve la kvorumon faras 56 membroj. Dumkunvene mi anoncis, ke pri akceptitaj decidoj okazos ankaŭ foresta voĉdonado. Mi, do, esperas pri ricevo de viaj opinioj ĝis la 1-a de septembro 2009).
Esprimu vian pozicion voĉdonante pri la decidoj. Vi povas indiki nur vicnumeron de la decido kaj vian“por”, “kontraŭ” aŭ “sindeteno”. Do:
1.TEĴA – memstara organizaĵo kunlaboranta kun UEA;
2.Ni dume ne enkonduku kotizojn;
3.Ne ŝanĝi ekzistantan Etikan kodon;
4.Sendi bonvenigan leteron al Litova Prezidentino pri establo de leĝredakta komisiono de la preventa leĝo.

ATENTON!

Plastikaj mebrokartoj estis enmanigitaj dum la UK, aŭ senditaj perpoŝte jam al 36 membroj. Mi invitas al ceteraj mendi ĉe mi siajn kartoj. La pagon, 10 € vi povas sendi al nia banka konto (la datenoj estas en nia retejo) aŭ al nia UEA konto ttmj-f (kun indiko por membrokarto).

Fartu ĉiuj bone!

Vytautas Ŝilas, ĝenerala sekretario de TEĴA
La 8-an de aŭgusto 2009, Vilno

TEĴA rezolucias por libera gazetaro

Ĵurnalista kunsidoLa plej debatiga temo de la ĵurnalista kunsido dum la Bjalistoka universala kongreso estis rezolucio pri nova litova leĝo, kiu povas severe limigi la liberecon de la amaskomunikiloj.

Post ŝtorma kaj iom kaosa diskuto, la ĉeestantoj post voĉdono donis sian principan aprobon al la rezolucio proponita de vicprezidanto Kalle Kniivilä.

Unuanime oni aprobis proponon, ke la estraro de Tutmonda Esperantista Ĵurnalista Asocio turnu sin al la gvidantaro de pola radio kaj esprimu sian zorgon pro la ĵusa malpliigo de la esperantlingvaj elsendoj.

Kompleta sonregistraĵo de la kunveno aŭdeblas ĉi tie.

Iom malpli ol la kvarono el la sume 110 membroj de Tutmonda Esperantista Ĵurnalista Asocio kolektiĝis por la jara membrokunveno en la taŭge nomita salono Fighiera-Sikorska en iom malfacile trovebla angulo de la disa kongresejo. Prezidanto Audrys Antanaitis komencis la kunsidon per solena disdonado de la ĵus produktitaj plastaj membrokartoj. La kartoj estis disdonitaj en numera ordo.

- Numero unu estas mi, sed al mi mem mi jam enmanigis la karton pli frue, diris Audrys Antanaitis.

Li poste konstatis, ke la ĉefa atingo de la pasinta jaro estis la oficiala registriĝo de la asocio en Litovio. TEĴA iĝis la unua internacia organizaĵo kiu havas sian ĉefsidejon en Litovio, kaj necesis iom da jura ĵonglado antaŭ ol la aŭtoritatoj estis kontentaj pri la registraj dokumentoj.

Estrarano Aleksandr Korĵenkov rakontis, ke li dum la proksimaj monatoj intencas kontakti ĉiujn esperantlingvajn amaskomunikilojn por kolekti informojn. Poste la rezulto estos publikigita en la oficiala retejo de TEĴA. Laŭ Korĵenkov la tasko estas grava, ĉar aktuala listo de esperantaj gazetoj, radiostacioj kaj retaj amaskomunikiloj de multaj jaroj ne ekzistas.

Dum la posta diskuto kelkaj membroj esprimis la deziron, ke TEĴA surprenu taskojn pri informado, ekzemple preparante gazetarajn komunikojn. Barbara Pietrzak proponis, ke TEĴA pli aktive kunlaboru kun la kongresa kuriero dum la Universalaj Kongresoj. Estraranoj responde konstatis, ke ekzistas multaj indaj taskoj, sed bedaŭrinde la ĝisnuna apenaŭa aktiveco de la membraro ne permesas, ke la asocio rapide alprenu novajn respondecojn.

Barbara Pietrzak ankaŭ atentigis la ĉeestantojn pri la fakto, ke la ĉiutagaj esperantlingvaj elsendoj de la pola radio estis abrupte reduktitaj, tiel ke la programoj nun aŭdiĝas nur en labortagoj. Ŝi proponis, ke la asocio iel eldiru sian starpunkton pri la okazinta ŝanĝo.

La ĉeestantoj unuanime aprobis la proponon kaj komisiis al la estraro turni sin al la gvidantoj de la pola radio por esprimi sian zorgon, aparte menciante ke la redukto de la esperantlingvaj elsendoj okazis sojle de la jubilea Universala Kongreso, okazanta en Pollando.

Malpli unuanima estis la reago de la membroj al proponata rezolucio, en kiu TEĴA esprimas sian ĉagreniĝon pro nova litovia leĝo. Multaj homrajtaj organizaĵoj kondamnis la malpermeson ”agiti” por samseksamaj rilatoj, sed ankaŭ multaj aliaj eroj de la leĝo facile povas esti interpretataj en maniero, kiu forte limigus la liberecon de esprimado en amaskomunikiloj.

La rezolucio proponita de vicprezidanto Kalle Kniivilä "kun ĝojo bonvenigas la decidon de prezidento Dalia Grybauskaitė starigi laborgrupon por prilabori la leĝon".

Laŭ posta alineo, "TEĴA forte esperas, ke post la modifoj, proponotaj de la laborgrupo, la leĝo estos fine aprobita en formo, kiu garantios la liberecon de la esprimado kaj de la amaskomunikiloj en Litovio, laŭ la diversaj internaciaj interkonsentoj al kiuj Litovio aliĝis."

La prezidanto de TEĴA, Audrys Antanaitis, senrezerve subtenis la rezolucion en ĝia origina formo, dum estrarano Aleksandr Korĵenkov principe obĵetis, asertante, ke temas pri politikaĵo pri kiu laŭ li TEĴA ne rajtas okupiĝi. Krome li aldonis, ke la aprobo de la rezolucio malutilus al Esperanto en Litovio, precipe en katolikaj cirkloj.

Kontraŭis la rezolucion ankaŭ ĝenerala sekretario de TEĴA, Vytautas Šilas. Laŭ li la nova leĝo estas bona kaj bezonata, kaj mankas kialo kritiki ĝin.

Barbara Pietrzak, estrarano de UEA, donis al la rezolucio sian principan subtenon, sed proponis kelkajn redaktojn. Gunnar Gällmo atentigis la publikon pri tio, ke UEA laŭ sia statuto ne estas neŭtrala kiam temas pri homaj rajtoj, kaj ke la samo validu ankaŭ por fakaj asocioj de UEA.

Estis ankaŭ fortaj kritikaj voĉoj en la publiko, kaj la diskuto iĝis iom kaosa, kiam partoprenontoj de la sekva kunsido jam komencis postuli, ke TEĴA liberigu la ĉambron. Tiam prezidanto Audrys Antanaitis proponis, ke la membrokunsido donu sian principan aprobon al la rezolucio, kune kun la aldono proponita laŭ Barbara Pietrzak, laŭ kiu TEĴA subtenas la liberecon de la amaskomunikiloj en ĉiuj landoj, ne nur en Litovio, kie la asocio estas registrita.

La rezolucio sekve estis principe akceptita post voĉdono, dum kiu 11 membroj de TEĴA subtenis la proponon, 8 voĉdonis kontraŭ, kaj 3 sin detenis.

La artikolo pli frue aperis en Libera Folio. Kritika artikolo pri la TEĴA-kunsido aperis en la kongresa kuriero de la Bjalistoka UK, numero 7.

La kongresa kuriero pri la TEĴA-kunsido

En numero 7 de la kongresa kuriero de la Bjalistoka aperis kritika artikolo pri la TEĴA-kunsido. Ni republikigas la kompletan tekston de la artikolo. Ĉiuj numeroj de la kongresa kuriero elŝuteblas en la retejo de UEA.

TEĴA-kunsido

La kunveno de la ĵurnalista asocio TEĴA evoluis laŭ la rutina maniero, tamen kun aparta uverturo. La prezidanto Audrys Antanaitis komence solene disdonis la ĵus elfaritajn membrokartetojn, t. e. ĵurnalistajn identigilojn.

Poste li prezentis la ĝisnunajn atingaĵojn de TEĴA:
1. agnoskon kiel jura persono en Litovio,
2. ekhavon de sidejo,
3. posedon de propra sigelo,
4. instalon de bankkonto.

Vice la sekretario Ŝilas Vytautas aldonis superrigardon pri la membraro (110 / 38 landoj), pri la rilato al UEA (ne aliĝinta, sed kunlaboranta membro) kaj pri la rilato al internaciaj ĵurnalistaj asocioj kaj pri planoj pri seminarioj kaj konferencoj. La vicprezidanto Kalle Kniivilä informis pri la retpaĝo (tejha.org) kaj la manieroj uzi ĝin.

En la parto “proponoj kaj diskutoj” oni konkludis jene:
a) ŝanĝo de la Etika kodo ĵurnalista: rifuzita,
b) membrokotizo: ne enkondukota, sed la plilongigo de la glumarko sur la membrokartetoj kostas aktuale 10 EUR,
c) rezolucio pri leĝo pri protektado de infanoj en Litvio: akceptita.

La lasta punkto, aparta finalo, provokis ardan, eĉ ĥaosan diskutadon. Fine de la TEĴA-kunveno la vicprezidanto eltiris el sia sako rezolucion pri leĝo pri protekto de infanoj en Litovio kaj proponis (se mi bone komprenis), ke TEĴA intervenu kontraŭ tiu ĉi leĝo en tiu lando. Preskaŭ neniu konis la tekston, tamen la estraro aŭdacis peti voĉojn por aŭ kontraŭ.

Temas pri la diskutado, cetere multalanda, ĉu la protektado de infanoj kontraŭ pornografio limigas la liberecon de ĵurnalistoj (diru: retuzantoj). Mi tie ĉi ne volas cerbumi pri la fakto. Sed ĉagrenas, ke en tiu kunveno unu homo trudis politikan temon al malforta Esperanta grupo. Tio estas almenaŭ malafablaĵo. Sed stulteco estas la devigo al la li- tovoj interveni propralande en iu jura kazo kaj damaĝi la akiritan publikan agnoskon. Kaj orgojlo estas opinii, ke la rezolucio ion rezultigos.

Decidi nur povas homoj informitaj kaj konsciaj pri la temo kaj la sekvoj. Kaj ne en malgrandega rondo (11 por, 8 kontraŭ el 110 membroj), kaj haste kvin minutojn post la indikita fino de la kun- veno. Tia ne povas funkcii la demokratio. Kaj tion devus scii aparte ĵurnalistoj!

Franz-Georg

Rezolucio de la jarkunveno de TEĴA

Ĉi tiu teksto de rezolucio estis principe akceptita de la membrokunveno de TEĴA la 30-an de julio 2009, kune kun la redaktopropono de Barbara Pietrzak, laŭ kiu la rezolucio aldone emfazu la fakton, ke TEĴA subtenas la liberecon de esprimado en ĉiuj landoj.

Dum sia jarkunveno en Bjalistoko la 30-an de julio 2009 Tutmonda Esperantista Ĵurnalista Asocio, la sola internacia ĵurnalista asocio kies ĉefsidejo troviĝas en Litovio, diskutis la novan leĝon pri protektado de infanoj de malbona influo de publikaj informoj.

Membra ensaluto

Teknika subteno, redaktado, administrado: Dmitrij Ŝevĉenko kaj Anna Striganova

© 2008-2012 TEĴA